OpenAI-მ კიბერუსაფრთხოების ახალი მოდელი გამოუშვა: არის თუ არა ეს საკმარისი ციფრული სამყაროს დასაცავად?

სტარტაპ Charge Robotics-ის ტექნოლოგიურმა დირექტორმა და თანადამფუძნებელმა, მაქს ჯასტიჩმა, OpenAI-ს მოდელის გამოყენებით კრიტიკული მოწყვლადობა აღმოაჩინა. ამ ხარვეზის ბოროტად გამოყენების შემთხვევაში, ჰაკერებს შეეძლებოდათ კონტროლი მოეპოვებინათ სერვერებზე, რომლებიც Ubuntu-ს ოპერაციულ სისტემაზე მუშაობენ. Ubuntu ფართოდ გავრცელებული ღია კოდის მქონე Linux-ზე დაფუძნებული სისტემაა.

ჯასტიჩმა, რომელიც კიბერუსაფრთხოებითაა დაინტერესებული და წარსულშიც ჰქონდა ნაპოვნი ხარვეზები იმავე კოდში, TechCrunch-თან საუბრისას განმარტა, რომ პრობლემა ივლისში გამოსული GPT 5.6 Sol-ის მეშვეობით იპოვა. მან გამოიყენა Daybreak Blue პროგრამა, რომელიც კიბერუსაფრთხოების სპეციალისტებს წვდომას აძლევს მძლავრ, მოწინავე მოდელებზე. პროცესი საკმაოდ მარტივი აღმოჩნდა: მან ChatGPT-ს მიაწოდა კოდი და მიუთითა, რომ წლების წინ ამ კოდში ხარვეზი იყო გამოსწორებული, რის შემდეგაც სთხოვა, ეპოვა მსგავსი ან უფრო რთული პრობლემები. ხელოვნურმა ინტელექტმა შედეგი ორ საათში დადო.

აღმოჩენილი ხარვეზი იმდენად კომპლექსურია, რომ ადამიანისთვის მისი პოვნა უკიდურესად რთულია. ჯასტიჩმა საკითხი Debian Project-ს შეატყობინა, რომელიც აღნიშნულ პროგრამულ უზრუნველყოფას მართავს. მათ უკვე გამოუშვეს შესაბამისი განახლება (patch) ხარვეზის გამოსასწორებლად. მიუხედავად იმისა, რომ ამ მოწყვლადობის ბოროტად გამოყენების ფაქტები არ დაფიქსირებულა, მისი აღმოჩენის სიმარტივე მიანიშნებს იმაზე, რომ ხელოვნური ინტელექტის დახმარებით დამწყებ ჰაკერებსაც კი შეუძლიათ სერიოზული ზიანის მიყენება.

ChatGPT Cyber და Daybreak პროგრამის გაფართოება

OpenAI-მ, როგორც ჩანს, გაითვალისწინა არსებული რისკები და წარადგინა ახალი მოდელი — ChatGPT Cyber. ეს მოდელი სპეციალურად კიბერუსაფრთხოებაზეა ორიენტირებული და ხელმისაწვდომი იქნება Daybreak Red პროგრამის უმაღლესი დონის მომხმარებლებისთვის. აღნიშნული პროგრამა კიბერუსაფრთხოების მკვლევარებს აძლევს ინსტრუმენტებს მოწყვლადობების მოსაძიებლად და შესასწავლად.

OpenAI-ს განცხადებით, ამავე მოდელმა უკვე შეძლო Linux-ის ბირთვის (kernel) სკანირება და 948 პოტენციური ხარვეზის იდენტიფიცირება, რისთვისაც შესაბამისი განახლებებიც მომზადდა. გარდა ამისა, ხელოვნურმა ინტელექტმა 81 ახალი მოწყვლადობა აღმოაჩინა Firefox-ის ბრაუზერშიც. კომპანიის მიზანია Daybreak პროგრამის მასშტაბური გაფართოება, რათა მოწინავე უსაფრთხოების კვლევები ხელმისაწვდომი გახდეს ნებისმიერი ზომის ორგანიზაციისთვის, დამოუკიდებელი მკვლევარებისა და ღია კოდის მფლობელებისთვის.

რესურსები და კიბერუსაფრთხოების გამოწვევები

OpenAI ხაზს უსვამს, რომ ციფრული ინფრასტრუქტურის დამცველებს მცირე დრო აქვთ მოქმედებისთვის, სანამ ხელოვნური ინტელექტის მოდელები ჰაკერული საქმიანობისთვის კიდევ უფრო ეფექტური და ხელმისაწვდომი გახდება. თუმცა, კიბერდამცველებისთვის ეს პროცესი ხშირად რესურსების ნაკლებობასთან ასოცირდება. მაგალითად, ჯასტიჩმა პირადად დაახლოებით 5,000 დოლარი დახარჯა გამოწერებსა და ტოკენებში რამდენიმე ხარვეზის აღმოსაჩენად.

სიტუაციის დასაბალანსებლად, OpenAI-მ გამოაცხადა 1 მილიარდი დოლარის ღირებულების ინიციატივა იმ სპეციალისტების დასახმარებლად, რომლებიც კრიტიკულ ინფრასტრუქტურაზე (მაგალითად, ელექტროენერგიისა და წყლის სისტემებზე) მუშაობენ. მიუხედავად ამისა, Daybreak პროგრამას კრიტიკოსებიც ჰყავს. ჯასტიჩი აღნიშნავს, რომ ბოლო დროს Daybreak Blue-ს შესაძლებლობები ხელოვნურად შეიზღუდა, რამაც ის მოწყვლადობების პოვნისთვის ნაკლებად ეფექტური გახადა.

ბალანსი უსაფრთხოებასა და ხელმისაწვდომობას შორის

ერთის მხრივ, წვდომის შეზღუდვა კარგია ბოროტმოქმედების შესაჩერებლად — პროგრამაში გასაწევრიანებლად ჯასტიჩს პირადობის მოწმობის ფოტოს ატვირთვაც კი დასჭირდა. მეორეს მხრივ, პროფესიონალები მიიჩნევენ, რომ მათი შესაძლებლობები იზღუდება მაშინ, როდესაც ჰაკერებს შეუძლიათ გამოიყენონ ღია კოდის მქონე მოდელები ყოველგვარი უსაფრთხოების ბარიერების გარეშე.

OpenAI-ს მონაცემებით, Daybreak პროგრამაში მხოლოდ რამდენიმე ათასი სპეციალისტი მონაწილეობს, რაც პოტენციური ჰაკერების რაოდენობასთან შედარებით მცირეა. ჩნდება კითხვა, ხარჯავენ თუ არა ტექნოლოგიური გიგანტები საკმარის რესურსს ამ პრობლემაზე. OpenAI-ს მკვლევარმა, ერიკ უოლასმა, განაცხადა, რომ კომპანია მნიშვნელოვან გამოთვლით სიმძლავრეებს უთმობს ღია კოდის ბაზებში ხარვეზების პოვნას სრულიად უსასყიდლოდ.

თუმცა, ციფრები სხვა რამეზე მეტყველებს: Linux-ის ხარვეზების ძიებაზე 1.2 მილიონი დოლარი დაიხარჯა, რაც მნიშვნელოვნად ნაკლებია იმ 6 მილიონ დოლარზე, რომელიც კომპანიამ სითხის დინამიკის ერთ-ერთი ცნობილი ამოცანის გადასაჭრელად გამოყო. თუ გავითვალისწინებთ, რომ მსოფლიოსთვის კრიტიკული ციფრული ინფრასტრუქტურის დაცვის დრო იწურება, შესაძლოა უფრო მეტი ოპერატიულობა და რესურსების მობილიზება იყოს საჭირო.