პოპულარულმა AI პლატფორმა Ollama-მ $65 მილიონი მოიზიდა: მომხმარებელთა რაოდენობა 9 მილიონს აღწევს

პოპულარულმა ღია კოდის მქონე ხელოვნური ინტელექტის ინსტრუმენტმა, Ollama-მ, B სერიის დაფინანსების რაუნდში $65 მილიონი მოიზიდა. რაუნდს Theory Ventures ხელმძღვანელობდა. როგორც კომპანიის დამფუძნებელმა და აღმასრულებელმა დირექტორმა, ჯეფ მორგანმა TechCrunch-ს განუცხადა, ამ ინვესტიციას წინ უძღოდა A სერიის $15-მილიონიანი რაუნდი, რომელსაც Benchmark-ის პარტნიორი პიტერ ფენტონი უძღვებოდა. ჯამში, კომპანიამ დაარსებიდან დღემდე $88 მილიონი მოიზიდა.

Ollama, რომელიც ბაზარზე 2023 წელს გამოჩნდა, დეველოპერებს ეხმარება, საკუთარ პერსონალურ კომპიუტერებზე „ღია წონის“ (open-weight) AI მოდელები გაუშვან და მათი მუშაობა რამდენიმე წუთში დაიწყონ. პლატფორმამ დიდი აღიარება მოიპოვა დეველოპერულ საზოგადოებაში, რაც დასტურდება მრავალრიცხოვანი სასწავლო მასალებით, ვიდეოებით, ბლოგებითა და სოციალური მედიის პოსტებით. GitHub-ზე პროექტს 176,000-ზე მეტი „ვარსკვლავი“ და თითქმის 17,000 „ფორკი“ (fork) აქვს.

დეველოპერებს Ollama-ს მეშვეობით შეუძლიათ სასურველი მოდელების მოძიება და უფრო მასშტაბურ, კომპლექსურ მოდელებთან წვდომა, რომლებსაც კომპანია საკუთარ „ნეო-ღრუბელში“ (neocloud) მასპინძლობს. სერვისი მოიცავს რამდენიმე სააბონენტო დონეს — უფასო ვერსიიდან $100-იან ყოველთვიურ პაკეტამდე. აღსანიშნავია, რომ პლატფორმა მოხმარებას აკონტროლებს არა ტოკენების ლიმიტით, არამედ GPU-ს (გრაფიკული პროცესორის) გამოყენების დროის მიხედვით.

გამოცდილება Docker-იდან AI ინდუსტრიაში

Ollama-ს მისია — დაეხმაროს დეველოპერებს პერსონალურ კომპიუტერებზე მუშაობაში — ბევრისთვის ნაცნობია. მორგანი და მისი თანადამფუძნებელი მაიკლ ჩიანგი მანამდე Docker Desktop-ის შექმნაზე მუშაობდნენ. ისინი Docker-ში მას შემდეგ მოხვდნენ, რაც ამ უკანასკნელმა მათი წინა სტარტაპი, Kitematic, შეიძინა. Docker ქმნის კონტეინერებს, რომლებიც ღრუბლოვან აპლიკაციებს სხვადასხვა გარემოში გადატანას უადვილებს და აბსტრაგირებას უკეთებს აპარატურული კონფიგურაციის სირთულეებს. ფაქტობრივად, Ollama-მ AI-სთვის იგივე გააკეთა, რაც Docker-მა და Docker Desktop-მა ღრუბლოვანი ტექნოლოგიებისთვის.

„ღია მოდელები 2023 წელს გამოჩნდა, თუმცა მათი გამოყენება ძალიან რთული იყო“, — ამბობს მორგანი. იმ დროს ისინი ძირითადად მკვლევარებისთვის იყო განკუთვნილი და არა პროგრამისტებისთვის, რის გამოც მათი გამართვა დიდ სირთულეს წარმოადგენდა. გაშვებიდან სამი წლის შემდეგ, Ollama-ს ყოველთვიურად 8.9 მილიონზე მეტი დეველოპერი იყენებს. კომპანიის პროდუქტი Fortune 500-ის სიის კომპანიების 85%-შია დანერგილი და ეს ყველაფერი მხოლოდ 14 თანამშრომლის ძალისხმევით ხდება.

ინვესტორების ხედვა და ბაზრის დინამიკა

სწორედ დამფუძნებლების კარიერული გამოცდილება გახდა მიზეზი, რის გამოც Benchmark-ის პიტერ ფენტონი ადრეულ ეტაპზევე დაინტერესდა პროექტით. „ის, რაც ჯეფმა და მაიკლმა Docker-თან ერთად შექმნეს, დღეს 10 მილიონზე მეტი დეველოპერის ყოველდღიურობაა. უნარი, შექმნა პროდუქტი, რომელიც დეველოპერებისთვის საყოველთაო ხდება, უკიდურესად იშვიათია“, — განუცხადა ფენტონმა TechCrunch-ს.

მიუხედავად იმისა, რომ მორგანმა და ფენტონმა სტარტაპის შემოსავლებისა და ახალი შეფასების (valuation) განხილვაზე უარი თქვეს, მორგანმა აღნიშნა, რომ ბიზნესისთვის გარდამტეხი მომენტი იანვარში დადგა, როდესაც OpenClaw პოპულარული გახდა. სწორედ მაშინ დიდმა ღია მოდელებმა „აგენტური“ დავალებების შესრულება შეძლეს, როგორიცაა კოდის წერა. ამან გააჩინა იდეა, რომ ღია მოდელებს რეალური სამუშაოს შესრულება შეუძლიათ.

ინდუსტრიაში სულ უფრო მეტად მკვიდრდება მოსაზრება, რომ გადამხდელი მომხმარებლები (განსაკუთრებით მსხვილი კორპორაციები და სწრაფად მზარდი AI სტარტაპები) სულ უფრო ხშირად აირჩევენ ხელმისაწვდომ ღია მოდელებს, ხოლო დახურულ მოდელებს, როგორიცაა Anthropic, მხოლოდ განსაკუთრებული საჭიროებისას გამოიყენებენ.

ღია vs დახურული მოდელები

პიტერ ფენტონის აზრით, დებატები იმის შესახებ, თუ რომელი ტიპის მოდელი გაიმარჯვებს, ხშირად არასწორი მიმართულებით მიდის. მისი თქმით, ეს არ არის არჩევანი „ან ერთი, ან მეორე“ — ბაზარზე ორივესთვის მოიძებნება ადგილი. თუმცა, ნებისმიერი კომპანიისთვის, რომელსაც მოდელების გამოყენებისას მაღალი ხარჯები (inference expenses) აქვს, ღია მოდელებზე გადასვლა „ეგზისტენციალურ პროექტად“ იქცევა.

Ollama-ს გარდა, ბაზარზე ჩნდება სხვა ღია კოდის პროექტებიც, რომლებიც ვენჩურული კაპიტალისტების ყურადღებას იქცევენ:

• Inferact: vLLM-ის შემქმნელი ინფერენციის პროვაიდერი.
• RadixArk: SGLang-ის შემქმნელი.
• OpenClaw და NanoClaw: პოპულარული ასისტენტები და მათი ალტერნატივები.
• Arcee: პატარა სტარტაპი, რომელიც საკუთარ ღია მოდელებს ნულიდან აშენებს.

საზოგადოების რეაქცია და სამომავლო ხედვა

Ollama-ს კომერციულმა საქმიანობამ საზოგადოების ნაწილში უკმაყოფილებაც გამოიწვია. დაახლოებით ერთი წლის წინ, სოციალურ ქსელებში გაჩნდა პოსტები, სადაც კომპანიას აკრიტიკებდნენ იმის გამო, რომ ღრუბლოვანმა ბიზნესმა ყურადღება უფასო პროექტს გადაფარა. ზოგიერთმა ეს პროცესი დეველოპერული ხელსაწყოების ხარისხის გაუარესების (ე.წ. „Enshittification“) ტენდენციასაც კი შეადარა.

თუმცა, მორგანი ღრუბლოვან სერვისს განიხილავს, როგორც ღია კოდის მისიის ევოლუციას. მისი განმარტებით, თანამედროვე დიდი მოდელები ხშირად ზედმეტად დიდია პერსონალურ კომპიუტერზე გასაშვებად, ამიტომ კომპანიამ გადაწყვიტა, მომხმარებლებს მათთვის საჭირო გამოთვლითი სიმძლავრეების მოძიებაში დაეხმაროს.

ბორდის წევრი ფენტონი ამატებს: „ძირითადი პროდუქტისთვის, რომელიც დესკტოპზე უფასოა, არაფერი შეცვლილა. პირობა, რომ ეს არის ადგილი ლოკალური მოდელების აღმოსაჩენად და გასაშვებად, ძალაში რჩება“.