Lyft 272,5 მილიონ დოლარს გადაიხდის მძღოლების სტატუსთან დაკავშირებული სასამართლო დავის მოსაგვარებლად

Lyft-მა თანხმობა განაცხადა 272,5 მილიონი აშშ დოლარის გადახდაზე იმ სასამართლო დავის დასასრულებლად, რომელიც კომპანიას კალიფორნიის შტატის კანონმდებლობის დარღვევაში ადანაშაულებდა. სარჩელის მიხედვით, კომპანია მძღოლებს დამოუკიდებელ კონტრაქტორებად მიიჩნევდა, ნაცვლად იმისა, რომ ისინი დაქირავებულ თანამშრომლებად დაერეგისტრირებინა.

მარეგულირებელ ორგანოში წარდგენილ დოკუმენტაციაში კომპანიამ აღნიშნა, რომ ეს შეთანხმება საშუალებას მისცემს თავიდან აიცილოს „გაჭიანურებული სასამართლო პროცესების ხარჯები და ყურადღების გაფანტვა“, რაც მენეჯმენტს ბიზნეს-მიზნების შესრულებაზე ფოკუსირების საშუალებას მისცემს.

აღნიშნული შეთანხმება სათავეს იღებს 2020 წლის აგვისტოში კალიფორნიის შრომის კომისრის ოფისის (LCO) მიერ შეტანილი სარჩელიდან. სარჩელი Lyft-ს ადანაშაულებდა მძღოლების დამოუკიდებელ კონტრაქტორებად განხილვაში, მაშინ როდესაც იმ პერიოდში მოქმედი შტატის კანონმდებლობა მათ დაქირავებულ თანამშრომლებად მიიჩნევდა. სასამართლო დავაში ნათქვამი იყო, რომ მძღოლებს არ ეძლეოდათ მინიმალური ხელფასი, ზეგანაკვეთური ანაზღაურება და სხვა შეღავათები თუ დაცვის მექანიზმები, რომლებიც თანამშრომლებისთვისაა გათვალისწინებული, მათ შორის ანაზღაურებადი შვებულება ავადმყოფობის გამო და ხელფასის დროული გადახდა.

„ეს შეთანხმება ეხება იმ მშრომელებს, რომლებმაც ხმა აიმაღლეს. სწორედ მათი დამსახურებაა ეს შედეგი“, — განაცხადა კალიფორნიის შრომის კომისარმა, ლილია გარსია-ბრაუერმა. მან ასევე დასძინა, რომ კომისრის ოფისი უარს ამბობს შეთანხმების თანხის თავის წილზე და ამ სახსრებს სრულად მიმართავს იმ მძღოლებისკენ, რომლებმაც ხელფასთან დაკავშირებული პრეტენზიები წარადგინეს.

დავის დეტალები და ისტორიული კონტექსტი

შეთანხმება, რომელიც ჯერ კიდევ მოსამართლის მიერ უნდა დამტკიცდეს, ფარავს სავარაუდო დარღვევებს 2016 წლის 6 აპრილიდან 2020 წლის 15 დეკემბრამდე პერიოდში. ეს იყო დრო, როდესაც კალიფორნია აქტიურად ცდილობდა გაერკვია, გიგ-ეკონომიკის (gig economy) სექტორში დასაქმებულები დამოუკიდებელი კონტრაქტორები იყვნენ თუ დაქირავებული თანამშრომლები.

დღეისათვის, ისეთი აპლიკაციებზე დაფუძნებული სატრანსპორტო სერვისების მძღოლები, როგორიცაა Lyft და Uber, კონტრაქტორებად არიან კლასიფიცირებულნი. ეს მას შემდეგ მოხდა, რაც 2020 წელს ამომრჩევლებმა მხარი დაუჭირეს საკანონმდებლო ინიციატივას — Proposition 22. ამ ინიციატივამ შექმნა გამონაკლისი 2019 წელს მიღებული შტატის კანონიდან (Assembly Bill 5), რომელიც ისეთ კომპანიებს, როგორიცაა DoorDash, Lyft და Uber, ავალდებულებდა გიგ-მუშაკების თანამშრომლებად გაფორმებას. ეს მათ უფლებას აძლევდა მიეღოთ მინიმალური ხელფასი, კომპენსაცია სამუშაო ტრავმის შემთხვევაში და სხვა სარგებელი.

სამართლებრივი ბრძოლა და კომპანიის პოზიცია

იმის მიუხედავად, რომ AB 5 კანონი ძალაში შევიდა, Lyft, Uber და სხვა მსგავსი კომპანიები აგრძელებდნენ მძღოლების კონტრაქტორებად კლასიფიცირებას. ამან გამოიწვია სამართლებრივი ქმედებები შრომის კომისრის ოფისის, კალიფორნიის გენერალური პროკურორისა და ლოს-ანჯელესის, სან-დიეგოსა და სან-ფრანცისკოს საქალაქო პროკურორების მხრიდან. ასევე აღიძრა კერძო სარჩელები კალიფორნიის „გენერალური პროკურორების კერძო აქტის“ (PAGA) ფარგლებში. ეს საქმეები 2021 წლის სექტემბერში სან-ფრანცისკოს უმაღლეს სასამართლოში გაერთიანდა.

„დამტკიცების შემთხვევაში, ეს შეთანხმება დახურავს იმ თავს, რომელიც სრულიად განსხვავებულ დროს, Prop 22-ის მიღებამდე არსებობდა“, — განაცხადა Lyft-ის წარმომადგენელმა ელექტრონული ფოსტით გავრცელებულ განცხადებაში. „კალიფორნიაში მძღოლების აბსოლუტურ უმრავლესობას ყოველთვის სურდა ყოფილიყო დამოუკიდებელი კონტრაქტორი და ამომრჩევლებმა ეს დაადასტურეს 2020 წელს Prop 22-ის მიღებით. ამან მძღოლებს ახალი შეღავათები და დაცვა მისცა, ამავდროულად კი შეუნარჩუნა მოქნილობა. მას შემდეგ Lyft-მა იმაზე მეტიც გააკეთა, ვიდრე Prop 22 მოითხოვდა და გახდა ერთადერთი კომპანია, რომელმაც მომსახურების საკომისიოზე ზედა ზღვარი (fee cap) დააწესა“.

კომპანიაში მიიჩნევენ, რომ მძღოლები კანონის შესაბამისად ყოველთვის სწორად იყვნენ კლასიფიცირებულნი, თუმცა მოხარულნი არიან, რომ ეს საქმე დასრულდა. Lyft-ის განცხადებით, ისინი კვლავაც ორიენტირებულნი არიან მძღოლებისთვის მეტი შემოსავლის შექმნაზე, ხოლო მგზავრებისთვის — უფრო ხელმისაწვდომი მგზავრობის უზრუნველყოფაზე.

ეს შეთანხმება ასრულებს სამართლებრივ დავას Lyft-ისთვის, თუმცა Uber კვლავ რჩება შრომის კომისრის ოფისის სარჩელის ობიექტად, რომელიც მსგავს ბრალდებებს შეიცავს.